It takes two to tango

In 2014 deed Motivaction een onderzoek naar de gevoeligheid van jongeren voor religieus geweld veel stof opwaaien, omdat er werd geconcludeerd dat er onder met name Turkse jongeren veel sympathie voor IS leek te bestaan. Op het Motivaction-onderzoek bleek onderzoekstechnisch van alles aan te merken en daarom heeft het SCP een onderzoek gedaan met als titel Een wereld van verschil. Dit onderzoek laat zien dat een veel kleiner deel van de jongeren begrip zegt te hebben voor religieus geweld.

AAN53JFoto: xn--apart-fsa.com

“We moeten ons richten op die kleine groep mensen die Isis en religieus geweld goedkeuren, maar we hoeven en we mogen niet hele groepen mensen wantrouwen.” Dit zegt minister Asscher in reactie op de uitkomsten van het SCP-onderzoek.

Richt Asscher zijn pijlen wel op het goede doel? Natuurlijk! Zal de eerste reactie van velen zijn. We moeten voorkomen dat deze jongeren naar Syrië gaan en jihadist worden. Dus dat rechtvaardigt dat we ons daarop richten.

Zou het doel niet die grote andere groep moeten zijn? De groep die juist geen begrip heeft voor religieus geweld? Het SCP constateert dat de helft van de Nederlanders met Turkse of Marokkaanse wortels zich geen volwaardig burger voelt, zoals de Volkskrant het samenvat. Zouden de pijlen niet juist op dit probleem gericht moeten worden? Een probleem van niet alleen deze groep, maar ook van de ‘autochtone’ Nederlanders? Volwaardig lid worden van een groep vraagt immers ook inspanningen van degenen die tot de groep behoren omdat integratie tweerichtingsverkeer is. Immers ‘it takes two to tango’. Hieraan heb ik in Inburgeren al aandacht besteed.

Zouden die pijlen niet moeten bestaan uit een aanpak die uitgaat van de kracht van onze open democratische samenleving, waaraan ik in Vrijheid, democratie en verbieden en Vrijheid vieren aandacht schonk? Een aanpak die een sterk alternatief biedt tegenover de aantrekkingskracht van het jihadisme waar ik in Waar vóór naar zocht? Zou dat geen succesvollere aanpak kunnen zijn? Zou dat helpen bij de tango? Toch nog eens de vraag: richt Asscher zijn pijlen wel op het goede doel?

The spirit of Christmas

Volledig open grenzen betekent voor de laagst betaalden het einde van de welvaart en voor iedereen het einde van de welvaartsstaat.” Dit schrijft hoogleraar openbare financiën Harry Verbon in de Volkskrant. De niet hoogopgeleiden kunnen volgens Verbon alleen worden beschermd tegen de verarming als de instroom van concurrerend arbeidsaanbod uit het buitenland wordt beperkt. Dus als de grenzen worden gesloten. Worden de grenzen niet gesloten dan moeten niet hoogopgeleiden concurreren met buitenlandse instroom en zal de druk op de sociale voorzieningen groot worden: “Die pot wordt niet groter. Dan zal de aanwezigheid van vluchtelingen gevoeld worden in de vorm van lagere uitkeringen.” Een op het eerste gezicht redelijk en veel gehoord betoog.

christmas caroll

Illustratie: filmdoctor.co.uk

Toch kunnen er wat vragen bij worden gesteld. Als een welvaartsstaat alleen maar mogelijk is binnen een land, wat zou er dan gebeuren als de hele wereld een land is? De grenzen zijn gesloten, we hoeven immers geen Marsmannetjes te verwachten. Is dan een welvaartsstaat en welvaart mogelijk? Als dat mogelijk is, waarom moeten we dan de grenzen sluiten? Moeten we dan niet inzetten op een wereldwijde welvaartsstaat? Wat zou dat betekenen voor vluchtelingenstromen? Zouden er dan nog stromen gelukzoekers zijn? Wellicht is dit een conferentie zoals de afgelopen klimaatconferentie, waard?

Als een welvaartsstaat alleen maar binnen huidige landen mogelijk is. Wat zou er dan gebeuren als alle landen tot hetzelfde niveau van welvaart komen? Hebben we dan niet een wereldwijde welvaartsstaat en wereldwijde welvaart? Of is welvaart alleen maar voor een paar landen mogelijk en willen die koste wat het kost hun bevoorrechte positie vasthouden?

Of zit de crux op een ander punt in het verhaal van Verbon? Is dat punt misschien dat die pot niet groter wordt omdat juist degenen die nu flink van de welvaart profiteren, niet willen delen? Want waarom zou die  pot niet groter kunnen worden? Als de economie groeit, groeit de pot dan niet mee? Vermogens zijn steeds oneerlijker verdeeld, zo toonde Thomas Piketty aan, ook in Nederland? En als we wat willen doen aan de ongelijkheid, kan dan de pot niet harder groeien dan de economie?

Zijn het misschien de grenzen tussen de haves en de have nots die gesloten moeten blijven? Toch maar eens ‘A Chrismas Caroll’ van Dickins lezen of kijken in deze Kersttijd?

Nieuwe Knoeperts

Minister Blok heeft plannen voor het huisvesten van de flink groeiende groep statushouders. Statushouders zijn mensen die de asielprocedure hebben doorlopen en in Nederland mogen blijven. Dit betekent dat ze de AZC’s moeten verlaten en mogen gaan deelnemen aan de Nederlandse samenleving. De eerste stap hierbij is het vinden van een woning en dat is een verantwoordelijkheid van de gemeenten waarover de statushouders worden verdeeld. Zij kunnen dus niet zelf kiezen waar ze willen wonen.

De KnoepertFoto: omroepvenlo.nl

Die huisvesting was al een probleem en dat wordt nu verergerd door de toegenomen instroom van asielzoekers. Daarom is ook minister Blok zich ermee gaan bemoeien en heeft hij een lijst van gebouwen opgesteld. “Op de lijst staan vooral grote complexen zoals leegstaande kantoorgebouwen, (monumentale) panden en voormalige gevangenissen. … Deze panden zullen (grondig) vertimmerd moeten worden om de locaties tot sobere appartementencomplexen om te bouwen,” zo valt te lezen in Dagblad de Limburger. Gebouwen die veelal in bezit zijn van het Rijk. Creatief van de minister om een leegstandsprobleem (grote kantoorkolossen en kazernes), op te lossen door het te combineren met een ander probleem, de huisvesting van statushouders.

Toch roept dit vragen op. Grote complexen met sobere appartementen, waar lijkt dit op? Dit lijkt op de gesloopte Venlose Knoepert en de oude Bijlmer. Met dit verschil dat de appartementen in deze complexen niet sober waren. Complexen waarin na verloop van tijd iedereen weg wilde en niemand wilde wonen. Complexen waar zich problemen verzamelden en die daarom gesloopt of geherstructureerd zijn. Hoe zou het dan met deze ‘sobere’ complexen gaan?

Wat betekenen die grote complexen van Blok voor de ‘integratie’ van de statushouders in de  samenleving? Leiden die niet veeleer tot segregatie? Tot stigmatisering? Statushouders moeten een hele mentale barrière overwinnen, komt daar zo niet ook nog een fysieke bij?

Zouden er geen alternatieven zijn? Structurele alternatieven waar iedereen wat aan heeft? Alternatieven die insluiten in plaats van uitsluiten? Biedt snelle nieuwbouw van sociale huurwoningen die voor iedereen geschikt zijn op goed ontsloten braakliggende percelen geen uitkomst? Zeker als we goede woningen voor € 85.000 binnen drie weken kunnen bouwen? Woningen die voor doorstroom kunnen zorgen?

Vooroordelen

Vooroordelen(Illustratie: tegenlicht.vpro.nl)

Ieder mens heeft vooroordelen. Zonder vooroordelen is het lastig leven. Ze bieden ons de mogelijkheid om snel te handelen en snel keuzes te maken. Door onze vooroordelen kunnen we veel op de automatische piloot af.  Zonder vooroordelen zouden we alles moeten beredeneren en dat zou ons flink in onze dadendrang beperken. Maar met vooroordelen is het ook lastig. De automatische piloot kan ons op het verkeerde spoor zetten, waardoor we in de problemen komen.

Neem de Tsjechische president Milos Zeman met de volgende uitspraak: “Circa 90 procent van de migranten op de Balkanroute zijn gezonde jonge mannen en volstrekt geen ellendig uitziende vluchtelingen.” En daarom wil hij ze bij de grens tegenhouden en terugsturen. Waar komt het beeld vandaan dat vluchtelingen sterk vermagerd zijn, een ‘Biafrabuikje hebben, vuil en ongewassen zijn en in oude lompen rondlopen? Waarom kan een vluchteling geen mooie kleren dragen? Waarom zou een vluchteling er onverzorgd uit moeten zien? Waarom zou een vluchteling geen slimme telefoon kunnen hebben? Waarom zou een vluchteling geen geld kunnen hebben? Behalve dan belastingvluchtelingen.

Zou voor vluchtelingen niet ook gelden wat voor vakantiegangers geldt? De rijksten varen met hun privé slagschip naar Monaco, nadat ze hun kapitaal via de Kaaimaneilanden en de Zuidas hebben veilig gesteld. De wat minder gefortuneerden vliegen businessclass naar het land van keuze met medeneming van hun kapitaal. De nog net gelukkigen betalen een smokkelaar en worden met een rubberboot op Lesbos afgezet. De ongelukkigen kunnen naar een buurland vluchten en worden daar met de duizenden tegelijk in tenten gestopt en de echte pechvogels kunnen niet vluchten. Zou dit kunnen of val ik nu ten prooi aan mijn eigen vooroordelen?

Realisten

”Burgers bij te staan die geconfronteerd worden met het vluchtelingenbeleid. Die bezwaar willen maken tegen de komst van een AZC en niet weten hoe dat moet,” dat is het doel van de Limburgse tak van AZC-Alert. In een democratische samenleving is het helpen van burgers bij het opkomen voor hun belangen een nobele taak. Dat zouden zelfs tegenstanders van het doel van de stichting moeten erkennen.

tegenstelling(Illustratie: compassbooks.ca)

In een interview met Dagblad de Limburger (Zaterdag 24 oktober 2015) lichten zij dit toe en zeggen van zichzelf: “Wij zijn geen fascisten, maar realisten.” Met deze woorden creëert de organisatie een bijzondere tegenstelling. Niet de tegenstelling tussen fascisme en realisme, want dat zijn twee onvergelijkbare grootheden. Of de organisatie fascistisch is, daar gaat het niet om. Het gaat om het woord realisten. Een realist is, “iemand die alleen rekening houdt met de feiten.”

Door zichzelf tot realisten te benoemen, creëren zij een tegenstelling. Hiermee betitelen zij iedereen die een andere mening is toegedaan tot irreëel, of tot onwerkelijk. Mensen die geen rekening houden met de feiten.

Maar wat zijn ‘feiten’? Het aantal vluchtelingen, al is daar zelfs onduidelijkheid over. Het Hongaarse hek is een feit. Maar is de uitspraak dat ‘de islam in Nederland te veel invloed krijgt’ een feit? Is een veel gehoorde uitspraak als ‘ons land kan die hoeveelheid vluchtelingen niet aan’, een feit?  Is ‘dat de cultuurverschillen te groot zijn’ een feit?

Of AZC-Alert bewust deze tegenstelling creëert? Het is in ieder geval een manier van ‘framen’ die vaker wordt gebruikt. Vaker met woorden zoals realistisch, maar ook praktisch en pragmatisch. Woorden die worden gebruikt om de andere kant weg te zetten als ‘dromers’. Irreële, niet pragmatische en onpraktische dromende mensen en daarmee hoef je toch niet in gesprek te gaan?

Prikker, maandag 26 oktober 2015

Toeval en Geluk

Toeval, een niet te voorspellen geval en geluk een gunstige loop van omstandigheden. Twee woorden die mij te binnen schieten als ik de verslagen bekijk en lees van de diverse ‘bewonersavonden’ over de komst van asielzoekerscentra voor vluchtelingen. Twee woorden die tot nadenken stemmen. Twee woorden die we goed op ons in moeten laten werken. Waarom?

toeval

(Illustratie: dierentolk.nl)

We leven in voorspoed. In een land waar niemand van kou en honger hoeft te sterven. Ons klimaat is gematigd: niet te heet, niet te koud. Wij wonen in een vrij en veilig land. Een land waar we ‘bewonersavonden’ hebben en waar we onze bestuurders kiezen uit ons midden. Wij wonen in een van de prettigste plekken van de wereld. Al lijkt het soms anders als je de beeldvorming in de diverse media op je laat inwerken. De omstandigheden kennen voor ons een gunstige loop. We hebben het getroffen, we hebben geluk.

Maar waarop is dat ‘geluk’ gebaseerd? Hebben wij zelf bijgedragen aan die gunstige loop van de omstandigheden? Het klimaat en de daarop gebaseerde gunstige omstandigheden voor landbouw vallen, net als de gasbel en de vroegere kolen, in ieder geval buiten onze invloed. De delta van rivieren die ons land rijk is, hebben we ook niet zelf gebouwd.

Verder is ons geluk gebaseerd op het werk van de generaties voor ons. Zij hebben gestreden voor de democratie. Zij hebben gestreden voor die vrijheid. Zij hebben gezorgd voor een goed welvaartsniveau, wel vaak gebaseerd op uitbuiting van anderen. Zij hebben ons bedje gespreid. Natuurlijk werken wij hier zelf verder aan. Wij hebben het geluk dat we hierop voort kunnen bouwen en we niet vanaf de grond hoeven te beginnen.

Maar hebben wij er iets voor moeten doen om hier geboren te worden? Geluk gebaseerd op toeval?

Prikker, vrijdag 23 oktober 2015

Integratie is betaald werk

“Een groot aantal van degenen die nu naar Nederland komen, zullen hier voor langere tijd blijven wonen. Wat mag van hun integratie worden verwacht?” Die vraag stelt bijzonder hoogleraar integratie en migratie Jaco Dagevos in een artikel waarin hij ingaat op de integratieproblemen van diverse vluchtelingengroepen. Hij constateert dat alle vluchtelingengroepen minder actief zijn op de arbeidsmarkt en dat velen afhankelijk zijn van de bijstand. Het is natuurlijk jammer dat veel vluchtelingen geen werk hebben. Maar, er knelt iets.

werk(Illustratie: hi-re.nl)

Heeft hoogleraar Dagevos niet een erg beperkte kijk op het leven? Hij schrijft alleen maar over vluchtelingen in relatie tot de arbeidsmarkt. Is er niet meer in het leven dan (betaald) werk? Zou het niet over meer moeten gaan? Weten deze nieuwkomers hun weg te vinden in het verenigingsleven? Weten ze hun weg te vinden naar allerlei bedrijven en instanties die iets voor hen kunnen betekenen of omgekeerd, waarvoor zij iets kunnen betekenen? Hoe verloopt het contact en het samenleven met mensen die hier al langer zijn, die ‘autochtonen’ worden genoemd? Een vreemd woord trouwens. Ook dit is tweerichtingsverkeer en daarom zou ook bekeken moeten worden wat ‘autochtonen’ doen om in contact te komen en samen te leven met de nieuwkomers.

Dagevos beperkt ‘integratie’ tot het hebben van betaald werk. En als dat integratie is, zijn ‘autochtonen’ die geen betaald werk hebben dan ook niet ‘geïntegreerd’? Zet hij, door op deze manier te spreken, deze mensen niet in een hokje? En wat zegt hij hiermee over onze gepensioneerden? Ook die hebben geen betaald werk.

Integratie is, volgens Van Dale, het maken van of opnemen in een groter geheel. Bij Dagevos lijkt het grotere geheel alleen uit werkenden te bestaan.

Prikker, vrijdag 2 oktober 2015

Gelukzoekers

Dit woord wordt geregeld gebezigd in de discussie rond vluchtelingen en migranten. Het zou ze niet gaan om veiligheid maar om luxe. Ze zijn op zoek naar geluk, ‘onze huizen’ en een uitkering.  

Geluk

(foto: deviton.nl)

Vreemd om mensen te verwijten dat ze op zoek gaan naar hun geluk. Zoeken we niet allemaal geluk? Moeten we niet blij zijn dat mensen bij ons geluk komen zoeken? Zou dat niet kunnen betekenen dat geluk bij ons te vinden is? Als dat zo is, en als we allerlei geluksonderzoeken mogen geloven, dan behoren Nederlanders tot de gelukkigste mensen van de wereld, dan hebben wij ‘geluk’ dat we er niet voor hoeven te reizen.

Er zijn hele landen en niet de minste die zijn gebouwd op gelukszoekers. Neem bijvoorbeeld de Verenigde Staten, Canada, Australië, eigenlijk geheel Zuid-Amerika. Of waren dat, zoals we ‘onze’ gelukszoekers die naar elders vertrekken noemen, expats avant la lettre?

Soms leidde dat ‘gelukzoeken’ tot ongeluk voor de oorspronkelijke bewoners (de aboriginals, indianen en anderen). Zou het om dat lot zijn, dat vele mensen migranten en vluchtelingen willen weren? Interessant punt.

De gelukszoekers die al die landen stichtten, waren echter machtiger dan de mensen in de streek van aankomst. De gelukszoekers die nu naar hier komen, hebben geen macht, behalve de macht van het getal.

En als we wat verder teruggaan in de tijd dan stammen we allemaal af van gelukszoekers. Zonder gelukszoekers zaten we allemaal op een kluitje ergens in Afrika. Of, en dat is waarschijnlijker, hingen we daar nog in de bomen. Zonder gelukszoekers geen ontwikkeling. Waarom verwijten we mensen dat ze hun geluk zoeken?

De vraag is hoe wij, de bijna gelukkigste mensen van de wereld, omgaan met de onmachtige gelukszoekers die bij ons komen ‘zoeken’. Willen we ‘ons’ geluk delen?

Prikker, woensdag 16 september 2015

Emigranten en smokkelaars

“Om smokkelaars daar te treffen waar het pijn doet en migratiestromen dicht bij de bron op te vangen, moeten militaire acties in de eerste plaats gericht zijn op de bestrijding van smokkelaars, hun routes en criminele netwerken,” aldus VVD kamerlid Han ten Broeke in De Volkskrant. Bestrijden van mensensmokkel is een goede zaak, niets dan lof voor dit streven. Toch wringt er iets.

smokkelaars

(Foto: www.welingelichtekringen.nl)

De smokkelaars zijn eigenlijk een bijzonder soort ‘reisbureau’. De relevante vraag is of deze ‘reisbureaus’ voorzien in een behoefte of een behoefte creëren? Als ze een behoefte creëren dan kan bestrijden een optie zijn. De behoefte wordt dan immers niet meer gecreëerd en dat zou kunnen betekenen dat er niet meer gemigreerd wordt.

Als deze smokkelaars in een markt zijn gesprongen omdat er een behoefte is, dan is het maar de vraag of deze behoefte verdwijnt als er geen smokkel meer is. Ook als de smokkelaars de behoefte hebben gecreëerd is dit de vraag. Ervaringen in andere markten leren dat het zeer lastig is een eenmaal opgewekte behoefte te laten verdwijnen. Een smokkelaar, is niet meer dan een tussenpersoon. En zoals in elke andere branche kun je de tussenpersoon overslaan. Ook kunnen er nieuwe ‘reisdiensten’ worden ontwikkeld.

Bestrijden van de smokkelaar zal de migrant niet stoppen. Daarvoor moeten we iets doen aan de beweegredenen. Die kunnen gevonden worden in de politieke -, de veiligheids-, de economische – en de sociale situatie in het land van vertrek. Dat is de bron. Met name als het om de economische situatie gaat, is werken aan de bron ook werken aan onszelf, bijvoorbeeld door rechtvaardige handelsvoorwaarden. Voorwaarden die de landen van herkomst de mogelijkheid bieden om hun bedrijvigheid te beschermen.

Prikker, maandag 18 mei 2015

Opvang in de regio

Het VVD-kamerlid Azmani verdedigt in De Volkskrant van 24 maart 2015 het VVD plan om de grenzen van de EU te sluiten voor vluchtelingen van buiten Europa. Deze moeten maar ‘in de regio’ worden opgevangen.

Azmani

 (foto: vvd.nl)

Hij gebruikt hierbij een zeer bijzondere redenering. Hij zegt: “Als er een grote hausse aan migranten komt, wat doet dat met een samenleving?” en iets verder: “Er is nog geen ontwrichting maar ik zie wel spanning.” Even niet vallend over het verschil tussen vluchtelingen en migranten, maar kijken naar de feiten. De cijfers bij het interview laten zien dat van alle vluchtelingen in 2015 slechts 1/3 (16,5 miljoen) naar het buitenland gaan en daarvan kwamen er 626.000 naar de EU. Zelf geeft Azmani aan dat Turkije alleen al 1,7 miljoen Syrische vluchtelingen opvangt. Turkije heeft 75 miljoen inwoners, de EU heeft er 507 miljoen. In de EU leveren 626.000 vluchtelingen, 1 vluchteling per 1.000 inwoners, spanningen op. Hoe zou dat dan in Turkije zijn met bijna 23 vluchteling per 1.000 inwoners?  Azmani verwacht van alle landen eenzelfde inzet als Turkije. Van alle landen behalve de Europese want daar levert het spanning op.

Dat brengt mij bij de vraag wie bepaalt welk land bij welke regio hoort? Waar begint of eindigt een regio? Wat als Turkije inbrengt niet tot eenzelfde regio als Syrië te behoren? Behoren buurlanden altijd tot eenzelfde regio? Tot welke regio behoort Nederland? Met onze eilandjes in het Caribisch gebied horen we ook tot de regio aldaar. Dus iedereen op de vlucht uit Venezuela is welkom? En via Frans Guyana is half Zuid-Amerika welkom. Opvang in de regio is een opportunistisch argument met als doel om in ieder geval nooit bij de regio te horen als het om vluchtelingen gaat.

Wat nog het meeste opvalt is dat een partij die de vrijheid van het individu hoog in het vaandel zegt te hebben staan, het vluchtende individu het recht ontzegt om zelf te kiezen. Een rechtgeaarde liberaal zou de keuze juist bij het individu laten. Blijkbaar zijn de liberale principes niet op vluchtelingen van toepassing.

Prikker, woensdag 25 maart 2015