Categorie: politiek

Griekse crisis

Hoogleraar econometrie Tom Wansbeek beschrijft  in drie simpele stappen de Griekse crisis en hoe die op te lossen. Dit in een reactie op een artikel van cultuurhistoricus Thomas von der Dunk. Die stappen zijn: één de lage arbeidsproductiviteit in Griekenland is een vrije keuze van de Grieken. Twee met deze keuze in een muntunie stappen met andersdenkende maakt dat je de mogelijkheid om je munt aan te passen (devalueren) afgeeft. Drie dit is alleen op te lossen door hervorming van de Griekse economie.

hervormen(illustratie: groene.nl)

Dit lijkt een logische redering, een die op veel bijval van politici in heel Europa, Griekenland uitgezonderd, kan rekenen. Als we nader naar de redenering kijken dan blijkt deze te haperen. Stap één en twee staan niet ter discussie. Wansbeek redeneert dat stap drie een logisch gevolg is van de eerste twee stappen en dat de Griekse economie daarom hervormd moet worden. Hier gaat hij de mist in.

Hoe? Hij mist de keerzijde van de medaille. Niet alleen Griekenland heeft stap één en twee gezet. Nemen we Nederland. Dat heeft, volgens Wansbeek, gekozen voor een hoge arbeidsproductiviteit en heeft er bewust voor gekozen om een muntunie aan te gaan met landen met een lagere arbeidsproductiviteit. Ook Nederland kan nu haar munt niet meer aanpassen. Dit levert een muntunie waarvan de munt voor beide landen eigenlijk niet passend is. Om het Nederlandse probleem op te lossen moet de Euro in waarde stijgen terwijl de munt voor de Grieken moet dalen. Allebei kan niet, daarom moet er iets anders gebeuren en dat kan aan beide zijden van de medaille en zelfs tegelijk.

Van Wansbeek en met hem bijna geheel politiek Europa, legt het probleem eenzijdig bij de Grieken. Zij missen de tweede zijde van de medaille.

Prikker, maandag 17 augustus 2015

On door Ballonnendoorprikkerineconomie, Griekenland, logica, neoliberalisme, politiekEen reactie plaatsen

Hopen op de VS

“Kan Rusland tot medewerking aan de berechting van de daders worden gedwongen? Daarvoor is een krachtige internationale coalitie vereist, waarvan de Verenigde Staten deel uitmaken,” aldus Hans Wansink als reactie op het Russische veto met betrekking tot een internationaal tribunaal voor MH17. Wansink heeft hier weinig vertrouwen in en verwacht dat voor de VS andere belangen zwaarder wegen dan de berechting van de daders van de MH17. Dat recht voor belangen wijkt is wrang, maar van alle tijden. Extra wrang is, dat er wordt gehoopt op steun van de VS.

USA(foto: bnr.nl)

De VS hebben een historie van het niet instemmen met tribunalen en Internationale gerechtshoven als er een kans is dat Amerikaanse staatsburgers en militairen het risico lopen om als aangeklaagde voor deze tribunalen te moeten verschijnen. Goed voorbeeld hiervan is het Internationale Strafhof gevestigd in Den Haag. Dit is er voor het vervolgen van personen die worden verdacht van genocide, misdaden tegen de menselijkheid en oorlogsmisdaden. En onder die laatste categorie zou de MH17 zaak kunnen vallen (artikel 7 lid 2). De VS hebben hun handtekening onder het verdrag waarop het Strafhof is gebaseerd teruggetrokken. Zij zijn daarmee geen partij en hun burgers en militairen kunnen niet voor het Strafhof worden gedaagd. Wrang om medewerking op medewerking te hopen van de VS, een land dat in deze zaken hetzelfde denkt en handelt als Rusland.

Rusland heeft het verdrag onder het Internationaal Strafhof wel getekend, maar nog niet geratificeerd. Russische burgers en militairen kunnen daarmee nog niet door het Strafhof worden gedagvaard. Rusland is echter wel verplicht zich te onthouden van daden die de doelstellingen van het verdrag met voeten treden. Wellicht een beter aanknopingspunt dan de (ijdele) hoop op steun van de VS.

Prikker, donderdag 30 juli 2015

On door BallonnendoorprikkerinpolitiekEen reactie plaatsen

Scheefwonen

“In Nederland verstrekte de Belastingdienst de afgelopen jaren inkomensgegevens aan verhuurders, waarmee zij zogenoemde “scheefwoners” (mensen met een te hoog inkomen voor een sociale huurwoning) een extra huurverhoging konden geven.” Zo valt te lezen in een artikel op de website van Binnenlandsbestuur waarin wordt gepleit voor een inkomenstoets om te bepalen of een huurwoning passend is om zo de problemen op de woningmarkt aan te pakken.

scheefwonen(foto: www.wspforum.nl)

Het is goed dat de problemen op de woningmarkt aandacht krijgen en dat er wordt gezocht naar oplossingen. Toch knelt er iets bij deze aanpak van ‘scheefwonen’. Deze aanpak leidt ertoe dat mensen gedwongen worden om meer van hun inkomen uit te geven aan wonen. Hiermee bepaalt de verhuurder welk deel van zijn inkomen een huurder aan huur moet betalen. Voor eenzelfde huis kan het zo zijn dat er verschillende huur moet worden betaald. Terecht zullen de aanhangers van dit beleid zeggen. Dit zet de persoon die meer moet betalen aan tot het zoeken naar een andere woning.

Is dat zo? Als iemand prettig woont, waarom zou hij dan verhuizen naar aan andere woning waarvoor hij eenzelfde of hogere huur moet betalen? Is dit geen verkapte vorm van inkomenspolitiek? Wordt zo niet alleen de kas van de verhuurder gespekt?

Laten we dit ‘beleid’ eens op andere terreinen toepassen. Het brood, een eerste levensbehoefte. Ach, laten we dit voor alle producten doen. Dat nivelleert enorm. Iedereen kan dan precies hetzelfde krijgen alleen tegen een persoonlijke ‘inkomensafhankelijke’ prijs.

Absurd? Wellicht wel, maar waarom dan wel voor een huurwoning? Waarom mag iemand die meer kan betalen geen goedkopere woning huren? Als er te weinig goedkope huurwoningen zijn, zou het bouwen van huurwoningen dan geen oplossing kunnen zijn?

Prikker, woensdag 22 juli 2015

On door Ballonnendoorprikkerineconomie, politiekEen reactie plaatsen

Uitsluiten met woorden 2

“Taal kan net zo uitsluitend, intolerant en ongelijk zijn.” Dit schreef ik in mijn vorige ‘prikker’ Daar behandelde ik het begrip participatiesamenleving. Nu wil ik stilstaan bij de  begrippen ‘integratie’ en het ermee samenhangende ‘inburgering’.  Het in in deze woorden roept een beeld op van samenheid, erbij horen op. Een positief beeld. Waar zit dan die uitsluiting?

Integratie betekent het opnemen in een groter geheel. Als er wordt gesproken over integratie dan wordt bedoeld het opnemen van migranten in de samenleving. Zoals ik in de vorige prikker al schreef, horen migranten alleen al door er te zijn bij de samenleving. Dit maakt dat de ‘integratie’ bij de aankomst in feite al is voltooid.

Door van migranten te eisen dat ze integreren in de samenleving, zeg je eigenlijk dat ze niet bij de samenleving horen waar ze naar toe gemigreerd zijn. Zo wordt een soort tweedehands burger gecreëerd. Tweedehands burgers waaraan eisen opgelegd worden zoals de eis tot inburgering,

apartheid(illustratie: www.fotolibra.com)

Probleem is echter dat die inburgering nooit leidt tot daar waar hij voor bedoeld is, namelijk tot integratie van de migrant. Ook als aan alle eisen is voldaan, blijven we de migrant, migrant noemen. Zelfs hier geboren kinderen en kleinkinderen. We onderscheiden immers tweede- en derdegraads Turken, Antilianen, Marokkanen enzovoort. Die horen nog steeds niet bij de samenleving. Zo blijft de migrant een aparte categorie die iets moet doen om erbij te horen.

Sterker, juist door het integratiedenken en het inburgeren zullen de migranten er nooit bijhoren. Achter deze woorden zit een beeld dat iedereen hetzelfde moet zijn en dat zal nooit lukken. Iedere mens is immers anders. Bij deze woorden staan verschillen centraal. Zoekend naar verschillen, vind je verschillen. Zo is er altijd iets waaraan de migrant moet werken. Geen samenheid maar apartheid.

Prikker, dinsdag 21 juli 2015

On door Ballonnendoorprikkerinangst, politiek, taal2 reacties

Uitsluiten met woorden

“Muren zijn de stenen manifestaties van uitsluiting, intolerantie en ongelijkheid,” woorden van Edith Tulp, gastcollumniste in de Volkskrant. Muren zijn hard, je ziet ze en ze blokkeren je. Taal kan net zo uitsluitend, intolerant en ongelijk zijn. Alleen zie je het niet, het werkt sluipend, maar is uiteindelijk net zo hard als een muur.

uitsluiten(illustratie: nl.123rf.com)

Een goed voorbeeld hiervan (er zijn er vele) is het begrip participatiesamenleving. In de diverse beleidsnota’s en brieven wordt dit begrip omschreven als een samenleving, waarin iedereen die dat kan, verantwoordelijkheid moet nemen voor zichzelf en zijn of haar leefomgeving. Dit klinkt positief. Waar zit dan die uitsluiting en intolerantie?

Die zit in de samentrekking van de woorden participatie en samenleving. Om te beginnen met samenleving. Van een samenleving maakt iedereen deel uit die zich erin bevindt; jong en oud, man en vrouw, gezond en ziek, rijk en arm. Er zijn geen uitzonderingen. Alleen al door er te zijn, acteer je in de samenleving.

Door er participatie aan toe te voegen gebeurt er iets bijzonders. Participatie betekent deelnemen en zo staat er deelnemen aan de samenleving. Hierdoor  ontstaat ook de ontkenning ervan, het niet-deelnemen aan de samenleving. Iets dat eigenlijk niet kan, maar door het toevoegen van het woord participatie kan het ineens wel. Zo kunnen mensen en groepen worden benoemd die niet bij de samenleving horen, die niet deelnemen en kunnen mensen dus worden buitengesloten.

Wie worden er buitengesloten? Werkelozen, mensen met gebreken, mensen met een ander geloof, criminelen.  Mensen die afwijken van de norm. Mensen die ‘iets’ moeten doen en ‘aantonen’ om wel ‘bij de samenleving‘ te horen. Dit wordt bevestigd door een overheid die een wet ‘Participatiewet’ noemt. Een wet die aangeeft wat bepaalde mensen moeten doen om bij de samenleving te horen.

Prikker, maandag 20 juli 2015

On door Ballonnendoorprikkerinangst, polarisatie, politiek, taal2 reacties

Volksverlakkerij

“Als de gemeente Venlo lef heeft, moet ze een referendum houden onder de burgers in Tegelen of ze überhaupt een moskee willen in hun buurt,” aldus het Limburgse PVV–Statenlid Michael Heemels. Krachtige taal van het Statenlid: laat de inwoners bepalen welke activiteiten ze wel en niet in hun buurt willen. Krachtig of ligt het toch net iets anders?

Referndum(illustratie: www.cyceron.net)

In Nederland kiezen we volksvertegenwoordigers die namens ons besluiten nemen. Heemels moet dat weten, hij is een van die vertegenwoordigers. In een gemeente heten die vertegenwoordigers raadsleden. Die raadsleden moeten, zo is bij wet geregeld, bestemmingsplannen vaststellen. In die plannen wordt vastgelegd welke activiteiten er waar plaats kunnen vinden.

Als iemand (individu, groep, bedrijf of geloofsgenootschap) op een plek iets wil en het bestemmingsplan staat dat toe, dan rest de gemeente niets anders dan dit toe te staan. Staat het bestemmingsplan iets niet toe, dan kan ervan worden afgeweken. Hierbij moet de in wet bepaalde procedure worden gevolgd. Een procedure die belanghebbenden de mogelijkheid geeft om hun belang te bepleiten. Een procedure die uiteindelijk zover gaat dat ze bij afwijking van het bestemmingsplan, hun schade op de gemeente kunnen verhalen. Een procedure die geen referendum kent. Als de gemeente Venlo het advies van Heemels volgt en de uitkomst van het referendum meeweegt in haar besluit om een activiteit al dan niet toe te staan, dan zal een rechter daar gehakt van maken.

Mag je van een volksvertegenwoordiger verwachten het geldende recht te kennen? Zeker als dit het functioneren van bestuursorganen betreft. Zou het bij Heemels aan die kennis ontbreken? Of slaat hij voor de bühne op de populistische, anti-islamtrom? Als dat zo is, dan moet hij zich als volksvertegenwoordiger realiseren dat hij de overheid, en daarmee ook de burger, schaadt.

Prikker, donderdag 16 juli 2015

On door Ballonnendoorprikkerinangst, islam, politiek, wetgevingEen reactie plaatsen

Slechte raadgever

“Het is onacceptabel dat een veroordeelde terrorist spreekt in een Nederlandse moskee. Dat zeggen VVD-Tweede Kamerleden.” De Tweede Kamerleden hebben vragen gesteld, omdat een moskee in Geleen een voor terrorisme veroordeelde spreker heeft uitgenodigd. Op het eerste gezicht denk je: waar is die moskee mee bezig? En goed dat de Kamerleden in actie komen! Dat is ook de teneur uit het krantenartikel in De Limburger.  Toch wringt het.

democratie(foto: ejbron.wordpress.com)

Het wringt, omdat er met twee maten wordt gemeten. Een voor ontvoering, afpersing en vast nog meer misdaden veroordeelde Amsterdamse crimineel wordt op de nationale TV in de schijnwerpers gezet. Een voor terrorisme veroordeelde mag niet spreken in een moskee.

Het wringt, omdat iemand die veroordeeld is en zijn straf heeft uitgezeten in een rechtstaat een nieuwe kans moet krijgen. Door iemand te weigeren, omdat hij is veroordeeld, wordt hem die kans ontnomen. Zo wordt iemand voor altijd een paria met alle gevaren van dien.

Het wringt, omdat politici die zich hard maken voor de vrijheid van meningsuiting en die tegenwoordig vinden dat alles gezegd mag worden, nu iemand willen verbieden om te spreken.

Het wringt, omdat iemand het spreken onmogelijk wordt gemaakt zonder dat bekend is wat hij gaat zeggen. Ja, hij is veroordeeld voor terrorisme, maar wil dat bij voorbaat zeggen dat hij terrorisme gaat verheerlijken? Misschien wil hij wel het tegendeel doen en dan zou het een gemiste kans zijn. Wie kan beter iets vertellen over de waanzin van terrorisme en extremisme dan een op zijn schreden teruggekomen terrorist of extremist.

Je mag van politici verwachten dat ze vertrouwen hebben in onze democratische rechtstaat en dat ook uitstralen. De reactie van deze politici straalt angst uit en angst is een slechte raadgever!

Prikker, donderdag 9 juli 2015

On door Ballonnendoorprikkerinangst, islam, polarisatie, politiek, terrorismeEen reactie plaatsen

Modellen en de werkelijkheid

“Uiteindelijk is de enige oplossing dat Griekenland bereid is vergaande hervormingen door te voeren en moeilijke maatregelen te nemen.” Een zin uitgesproken door onze minister-president Mark Rutte.  Diverse Europese leiders deden al soortgelijke uitspraken. Een zin die precies aantoont wat er mis is in de Europese politiek.

MArk Rutte(foto: www.visionair.nl)

In de politiek gaat het over de maatschappij. Je hebt er een studie voor, genaamd politicologie en dat is een sociale wetenschap net als economie. Sociale wetenschappen zijn geen exacte wetenschappen, hoeveel wiskunde (zie economie) ze ook gebruiken om iets helder te maken.  Sociale wetenschappen gaan over mensen in hun omgeving en dat is complex. Om met die complexheid om te gaan worden modellen gebruikt.  Een model is een schematische weergave van de werkelijkheid. Een weergave die uitgaat van veronderstellingen. Een tegenwoordig veel gebruikte veronderstelling is dat markten vrij moeten zijn van overheidsingrijpen. Dat zou maatschappelijk gezien het meeste rendement opleveren.

Het gebruik van modellen in de sociale wetenschappen kent twee problemen. Als eerste beïnvloeden ze onze kijk op de werkelijkheid. We kijken met de bril van het model en zien alles volgens dat model. We zien niet de werkelijkheid, maar het door het model opgelegd beeld van die werkelijkheid. Pas als de signalen die niet in het model passen zo overvloedig zijn, dan pas stellen we het model ter discussie.

Het tweede probleem is dat modellen de werkelijkheid kunnen beïnvloeden. Als we een model hanteren dat de mens als een homo-economicus ziet, dan zal een groot deel van de mensen zich na verloop van tijd ook als zodanig gaan gedragen.

Ziet premier Rutte de werkelijkheid of zijn model?  Dat hij maar één oplossing ziet, baart zorgen. Dat wijst op modeldenken en dat zou jammer zijn want daarmee gaat een wereld verloren. Ook een wereld aan oplossingen.

Prikker, woensdag 8 juli 2015

On door Ballonnendoorprikkerineconomie, modeldenken, neoliberalisme, politiekEen reactie plaatsen

Kosten medicijnen

“We moeten het probleem van schaarste in financiële middelen voor de zorg weghalen bij individuele artsen en ziekenhuizen.” Dit is de kern van de oplossing die drie gezondheidseconomen van de Erasmus Universiteit voorstellen om de medicijnkosten structureel te beheersen. Zo moeten op politiek niveau grenzen worden gesteld aan welke prijs voor welke behandeling nog acceptabel is. De economen willen de zorgkosten beheersen door de vraag naar zorg te beheersen en te reguleren. Dit is een mogelijkheid. Gevolg hiervan blijft echter nog steeds dat specifieke behandelingen te duur gevonden zullen worden. Hiervan zijn patiënten de dupe.  Zijn er ook andere mogelijkheden?

kosten medicijnen

(foto: www.z24.nl)

Ja, die zijn er. Een mogelijkheid die al wordt toegepast is scherper onderhandelen met de producenten. Er zijn nog andere mogelijkheden om naar dit probleem te kijken. Volgens de producenten moeten de medicijnen zo duur zijn om de gigantische ontwikkelkosten eruit te halen. Dit speelt vooral bij een middel waar maar een paar patiënten gebruik van maken. Nu dragen overheden ook al voor een belangrijk, zo niet het belangrijkste, deel bij aan deze onderzoekskosten. De overheid krijgt hier nu bijna niets voor terug. Sterker, ze moet flink betalen voor de ontwikkelde medicijnen. Geld dat vooral bijdraagt aan de winst van de producenten. Wat als we de productontwikkeling scheiden van de productie?

Wat bedoel ik hiermee? De overheid neemt de ontwikkelkosten helemaal voor haar rekening en krijgt daarmee ook de patenten. Is een medicijn rijp voor gebruik, dan wordt de productie ervan aanbesteed. De overheid verkoopt het medicijn vervolgens tegen de productiekosten met een kleine opslag ter vergoeding van de onderzoekskosten. Die opslag wordt vervolgens weer in onderzoek gestopt.

Zou dat geen alternatief kunnen zijn, waarmee de medicijnkosten beheerst kunnen worden?

Prikker, dinsdag  23 juni 2015

On door Ballonnendoorprikkerineconomie, gezondheid, neoliberalisme, politiek1 reactie

Overheid als gezin

Door flink te bezuinigen en door de lasten te verhogen, probeerde de Nederlandse regering vanaf het begin van dit decennium het begrotingstekort te bestrijden. Hierbij maakten de regerende partijen vaak de vergelijking met een gezin. Een gezin kan niet onbeperkt meer uitgeven dan er binnenkomt, het moet de uitgaven aanpassen op de nieuwe inkomsten. Dat zou een overheid ook moeten doen.

gezin

(illustratie: www.janjans.nl.nu)

We zijn een paar jaar verder. Nu luidt de voorspelling (hoe betrouwbaar is die?) dat de Nederlandse economie iets meer groeit dan verwacht. Op basis van die voorspelling stijgen de overheidsinkomsten structureel met € 5 miljard. De regeringspartijen hebben deze week aangegeven hoe ze dit ‘voorspelde’ geld gaan uitgeven: verlaging van de belastingen.

Terug naar de analogie met het gezin. De ‘voorspelde’ extra belastinginkomsten zorgen er nog steeds niet voor, dat de overheidsfinanciën in evenwicht zijn. Er blijft een tekort. Een gezin zou dus nog verder moeten besparen op uitgaven of op zoek gaan naar extra inkomsten. De regering, het hoofd van het ‘gezin Nederland’, wijkt af van deze eerder gekozen lijn en geeft ‘voorspeld’ geld uit terwijl de ‘gezinsbeurs’ nog steeds een gat vertoont. Als een staat nu geen gezin meer is, was ze het dan eerder ook niet? En waren er toen ook andere keuzes mogelijk?

De antwoorden op deze vragen zijn nee, een staat is geen gezin en ja, er waren ander keuzes mogelijk. Inhoudelijke standvastigheid en consequent beargumenteren lijken ver te zoeken.

Zou die consequentheid en standvastigheid niet op een ander, veel banaler niveau liggen? ‘Regeren is vooruitzien’ zo luidt het spreekwoord, maar hoever vooruit? Tot de volgende verkiezingen? Wordt daaraan alles ondergeschikt gemaakt?

Prikker, zondag 21 juni 2015

On door Ballonnendoorprikkerineconomie, neoliberalisme, politiekEen reactie plaatsen