Jan

Joris Luyendijk wil praten want Nederland valt uiteen. Zo luidt tenminste de titel van zijn oproep bij De Correspondent. Al in de eerste zin schetst hij wat in zijn ogen het probleem is: “Het is lang geleden dat we in ons land zo tegenover elkaar stonden. In de media, de Tweede Kamer en helemaal op internet lijkt het bijna alsof we het gewoon verleerd zijn: zonder ruzie een gesprek voeren over onze verschillen.”

ikke

Illustratie: Design Thinking by Doing – WordPress.com

Volgens Luyendijk zitten we vast in ‘de bubbel van ons eigen gelijk’ en graven we ons daar zo diep in dat een gesprek met iemand van buiten je ‘bubbel’ niet meer wordt gevoerd. Luyendijk wil gesprekken tussen ‘bubbels’ aanzwengelen: “Het internet is een plek waar je heel gemakkelijk ruzie krijgt. Maar het is ook een plek waar je heel goed verhalen en gedachten met elkaar kunt delen. Anderen kunnen daar weer heel makkelijk bij om dit te lezen, om daarna hun eigen visie te geven.” Gedachten wisselen spreekt de Ballonnendoorprikker wel aan, dat probeert hij immers ook. Luyendijk sluit af met een vraag aan de lezers: “Heb jij ervaringen opgedaan waardoor je vertrouwen in de gevestigde politiek werd geschaad? Waar maak jij je het meeste zorgen over? En waaruit put je hoop?” Onder het artikel een hele litanie aan klachten over de politiek, de elite, de politieke partijen enzovoort.

Hieraan moest ik denken toen ik vanmorgen de herdenkingsdienst van Jan, de vader van een vriend, bijwoonde. Jan was een eenvoudige hardwerkende man die van een grapje hield en wiens enige ‘zonde’ was dat hij vals speelde bij het kaarten. Iets wat iedereen die met hem speelde wist en wat tijdens de dienst ook vaak werd aangehaald. Een herdenkingsdienst is immers om alle mooie en dierbare momenten te delen en de bijzondere eigenschappen van de overledene de revue te laten passeren.

Een van de sprekers haalde aan dat Jan wars was van dikdoenerij, dat hij een hekel had aan opscheppers, mensen die zich opblazen om maar te laten zien hoe goed ze zijn. Iets wat ik ook in mijn ouders herkende en er bij mij is ingestampt: “Doot mar gewoën daan duis se al gek genög,” zoals mijn moeder, van dezelfde generatie als Jan, altijd zei.

Zou dat de kwaal van het huidige tijdsgewricht kunnen zijn? De oorzaak van het verlies in vertrouwen in wie dan ook en het tegenover elkaar staan van mensen in de samenleving? De dikdoenerij, de ego-opblazerij en de nadruk op het ik en het eigen gelijk?

Het failliet van de identiteitspolitiek

“De verkiezingen moeten dus ook gaan over de gemeenschappelijke identiteit en dat is de Nederlandse rechtsorde en moraal.” De laatste zin uit een column van Afshin Ellian bij Elsevier. Ellian komt tot deze conclusie op basis van het rapport Kwesties voor het kiezen van het Sociaal Cultureel planbureau. Dat is, volgens Ellian nodig omdat: “40 procent van de Turkse en Marokkaanse Nederlanders zich niet thuis voelt in dit land. Dat begrijp ik ook. Nederland is nog geen onderdeel van de ummah, dat leidt inderdaad tot grote teleurstelling. En het is ook niet onbegrijpelijk wanneer het SCP rapporteert dat ook veel autochtone Nederlanders onbehagen voelen over Nederland, en ‘in dat onbehagen speelt het thema “integratie en immigratie” een belangrijke rol.”

identiteitIllustratie: Fight4YourRights

Het rapport toont daarmee volgens Ellian het failliet van de multiculturele ideologie aan. “De rechtsstaat en de mensenrechten lopen gevaar in een samenleving waarin een serieus deel daarvan zijn identificatie bij de ummah zoekt,” zo beweert Ellian. Nu zoekt een katholiek een deel van zijn identificatie in Rome, Trekkies (aanhangers van Star Trek) zoeken een deel van hun identificatie in fictie, Menig Venlonaar haalt een belangrijk deel van zijn identificatie uit de Vastelaovend. Waarom levert dat gevaar op voor de rechtstaat en de mensenrechten?

Zou een discussie over identiteit ertoe bijdragen dat mensen zich thuis gaan voelen en bij anderen het onbehagen afneemt? Leidt een discussie over wat wel en wat niet tot de ‘Nederlandse identiteit’ hoort er niet juist toe dat mensen tegen elkaar worden opgezet? Immers door te bepalen wat ‘erbij’ hoort, bepaal je ook wat er niet bij hoort. Is dat niet juist wat er u al gebeurt? Gaat het maatschappelijk debat de laatste ruim vijftien jaar niet juist over identiteit? Over wat wel en wat niet ‘Nederlands’ is? Over zwarte Piet die volgens de een bij die identiteit hoort en minaretten die er volgens de ander (trouwens vaak dezelfde als de een) niet bijhoren?

Verwisselt Ellian niet oorzaak en gevolg? Is Ellians oorzaak, het niet thuis voelen en het onbehagen, niet juist het gevolg van de discussie over de gemeenschappelijke identiteit, die hij wil gaan voeren? Zou het rapport van het SCP niet veeleer het failliet van de ‘identiteitspolitiek’ aantonen?

Is de kracht van onze rechtsstaat niet juist dat mensen de ruimte hebben om zichzelf te zijn en te worden? Om hun eigen inspiratiebronnen te kiezen of dat nu een godsdienst, een tv-serie of de Vastelaovend is? Is de kracht niet juist gelegen in de vrijheid om af te wijken? Dit alles natuurlijk binnen de grenzen van de wet? Een wet die deze ruimte aan iedereen biedt?

‘Nep-president’?

Ik schreef al eerder over de muur tussen de Verenigde Staten en Mexico. Een muur bedoeld om illegale migranten en ‘slechteriken’ tegen te houden. De regering Trump wil die muur afbouwen en wil dat de Mexicanen de kosten ervan voor hun rekening nemen. Ook de maatregel om mensen uit een zevental landen voorlopig de toegang tot het land te ontzeggen, is bedoeld om ‘slechteriken’ tegen te houden.

al-sahaf

Foto: Scholieren.com forum

Helaas voor de regering Trump, heeft een federale rechter in Seattle dit ‘inreisverbod’ ongrondwettelijk verklaard, zo valt bij Joop te lezen. Trump en de zijnen zijn hier niet blij mee. De ‘Mohammad Saïd al-Sahaf’ van de Amerikaanse regering, voorlichter Sean Spicer noemde het op zijn wilderiaans krankzinnig. Voor degenen die vergeten zijn wie Mohammad Saïd al-Sahaf is, hij was de persvoorlichter van Saddam Hoessein. De man op tv stond te verkondigen dat er niets aan de hand was omdat de Amerikaanse troepen overal aan de verliezende hand waren.

Ook de grote baas zelf liet zich niet onbetuigd. Trump reageerde per tweet: “The opinion of this so-called judge, which essentially takes law-enforcement away from our country, is ridiculous and will be overturned!” En: “We must keep “evil” out of our country!” Ook reacties die zo uit het repertoire van Wilders kunnen komen. Nog even en de Mexicanen betalen graag voor de muur om het  Amerikaanse ‘evil out of their country’ te houden.

Is het niet vreemd dat mensen die het niet eens zijn met Trump en Wilders, ‘nep’ zijn. De Nederlandse nep-parlementariërs zijn op dezelfde manier verkozen als Wilders. Maakt hem dat dan niet ook een nep-parlementariër? De rechters die Trump (en ook Wilders) nep noemt, zijn geheel volgens de regels van het systeem rechter geworden.

Als de regels van het spel ertoe kunnen leiden dat er nep-parlementariërs of nep-rechters een plek krijgen, zou het dan ook kunnen dat er geheel volgens de regels van het Amerikaanse spel een nep-president tot president verkozen wordt?

En voor degenen die Saïd al-Sahaf willen zien en horen:

 

 

 

Normaal doen!

Beste meneer Rutte, ik zag vandaag uw paginagrote brief afgedrukt in de Volkskrant. U nodigt uit om mee te praten via Facebook, dat kan en wil ik niet omdat ik de eigenaar van Facebook geen gratis data wil leveren die hij verkoopt aan derden die mij dan weer lastigvallen met reclame en voorgekookt nieuws. Toch neem ik uw uitnodiging om mee te praten graag aan, daarom deze brief.

Opmaak 1

In uw brief constateert u dat er mensen zijn die zich belabberd en vooral asociaal gedragen. Inderdaad, die zijn er, dat constateert u terecht. Volgens u is het: “Dat je fatsoenlijk naar elkaar luistert. In plaats van elkaar te overschreeuwen als je het ergens niet mee eens bent.” Even terzijde, waarom maakt u hier twee zinnen van? Hoe beoordeelt u uw eigen optreden en het optreden van uw collega-politici? Kunt u zich voorstellen dat dit optreden op mij, als eenvoudige burger, overkomt als elkaar overschreeuwen om aandacht en niet naar elkaar luisteren? Iets wat in de loop van de verkiezingscampagne waarschijnlijk alleen maar erger zal worden. Dat het gedrag van u en uw collega’s de oorzaak is van asociaal gedrag in de samenleving gaat mij te ver, een goed voorbeeld is het zeker niet.

Ook is het normaal dat je: “Elkaar helpt als het even moeilijk gaat en een arm om iemand heen slaat in zware tijden. Het is normaal dat je je inzet en niet wegloopt voor problemen.” Beste meneer Rutte, welk voorbeeld geeft u, uw partij en dit kabinet hier?

Neem de Syriërs die al langer ‘zware tijden’ doormaken, hun land is onveilig en verscheurd. Onder uw leiding is de deur naar Europa en Nederland voor hen gesloten, zit er een groep ‘opgesloten en uitzichtloos’ in Griekenland. Vluchtelingen moeten in de regio worden opgevangen, is uw mantra en dat komt goed uit want Nederland lijkt nooit bij de regio te horen. En zij die Nederland wisten te bereiken voor uw Turkije-deal moeten strenger worden gecontroleerd want het zouden eens vermomde IS’ers kunnen zijn. Als ze zijn toegelaten moeten ze het vooral zelf uitzoeken en worden opgescheept met schulden.

Neem de mensen die door welke oorzaak dan ook in een uitkeringssituatie terecht zijn gekomen en het moeilijk hebben. Soms worden zij gedwongen tot het verrichten van nutteloze en vooral stigmatiserende ‘tegenprestaties’ en worden gefrustreerd in het najagen van hun talenten en dromen.

Beste meneer Rutte, zou dat voelen als een arm om hen heen of misschien meer een klap in hun gezicht? De slogan van uw partij is, zoals ik uit uw brief opmaak: Normaal. Doen. Mag ik u het advies geven: Gewoon doen! Dan schuren uw woorden niet zo met uw daden.

Met vriendelijke groet,

de Ballonnendoorprikker

Holle vaten

Beste Jan Roos,

in de Volkskrant pleit u als nieuwbakken politicus en lijsttrekker van VNL voor een ‘rechts stembusakkoord’. Tot voor kort was een pleidooi voor een stembusakkoord iets voor de drukke linkerkant van het politieke spectrum en nu het zo druk is op rechts, gebeurt het ook aan die (uw) kant. Ik heb al eerder iets over stembusakkoorden geschreven, daar gaat het mij nu niet om, het gaat mij nu om uw schrijven.

jan-roos

Foto: cult.tpo.nl

Zo schrijft u over het ‘establishment: “Grote vraagstukken zoals het islamitisch terrorisme, de EU-crisis, de groeiende immigratie en de almaar toenemende belastingdruk worden door het establishment niet voorzien van een inhoudelijk bevredigend antwoord.” Wie behoort er eigenlijk tot dat establishment? Zonder man en paard te noemen wordt het lastig hier iets aan te doen.

Iets verderop: “ De geneigdheid om te anticiperen op de visie en stem van de burgerbevolking lijkt de zittende elite immers vreemd.” Een heel korte zin die veel vragen oproept en die doet denken aan Marx en de strijd van het arbeidersproletariaat tegen de kapitalisten. Wie behoort er tot de burgerbevolking en wie tot de elite? U suggereert dat de ‘burgerbevolking’ een visie en stem heeft. Wat is dan die visie en die stem? Als u die woorden niet nader duidt, dan blijven het lege vaten en die klinken, volgens het spreekwoord, hol.

Beste meneer Roos, u doet het voorkomen alsof u weet wat de bevolking denkt en wil. Sterker nog, alsof de ‘bevolking’ als één man spreekt en denkt. Neem uw eigen pleidooi voor een ‘rechts stembusakkoord’, als die ‘visie en stem’ van de bevolking zo duidelijk en helder is, hoe komt het dan dat u en uw rechtse broeders en zusters allemaal aparte partijen, partijtjes en ‘zelfstandigen met personeel’ vormen? Als het zo duidelijk is, waarom dan die verdeeldheid?

Als ik de kranten, radio, tv en digitale media een beetje volg, dan komt er een beeld naar voren van een verdeelde ‘bevolking’. Dus juist het ontbreken van een duidelijke ‘visie en stem’. Ik hoor uw verhaal en ook de verhalen van Pechtold, Klaver, Asscher, Rutte enzovoorts. En ik hoor die verhalen niet alleen van hen.

Graag verneem ik uw nadere duiding van deze en andere begrippen uit uw betoog. Of ben ik de enige die niet weet wat u bedoelt en toon ik, door deze vraag te stellen, aan dat ik bij de ‘niet begrijpende elite’ hoor?

Met vriendelijke groet,

de Ballonnendoorprikker

Patent op het ‘goede leven’

“De gewone mensen zijn terecht ongerust over wat de kosmopolieten en de hen steunende gevestigde politieke partijen hebben aangericht en nog aanrichten.” Een zin uit een artikel van Juriaan Van Acker bij ThePostOnline. In dat artikel betoogt hij dat populisme eigenlijk gedefinieerd moet worden als: “opkomen voor de gewone man, voor het goede leven en voor het behoud van tradities en de eigen identiteit.”

kreeft

Illustratie: Visionair

Wat deze zinnen en daarmee het betoog van Van Acker bijzonder maakt, is dat hij zijn eigen positie, zijn eigen levensopvatting of mening, voorziet van kwalificaties als ‘gewoon’. Anderen, noemt hij ‘kosmopolieten’ en betitelt ze als ‘elite’, het onvermijdelijke woord om iemand met een andere opvatting te diskwalificeren. Zijn mensen die er een andere mening of levensopvatting op nahouden dan ongewoon? Is iemand met ‘kosmopolitische opvattingen’ ongewoon en maakt die persoon dan meteen ook deel uit van de ‘elite’?  Ook bepaalt Van Acker en passant meteen wat een leven goed maakt. Het leven zoals hij het zich voorstelt, is het ‘goede leven’.

Het mag geen verbazing heten dat zijn vorm van populisme aan de goede kant van de streep staat. Je eigen positie onderbouwen met woorden die een positieve connotatie hebben, je ziet het vaker. Je voegt woorden als praktisch, pragmatisch of realistisch toe en dat maakt de ander meteen onpraktisch, niet-pragmatisch of irreëel. Voeg de ander dan ook meteen wat kwalificaties toe die door velen tegenwoordig als negatief worden ervaren zoals ‘kosmopoliet’ of ‘elite’, en je hoeft ze niet meer serieus te nemen. Ze staan aan de verkeerde kant en zijn, volgens Van Acker schuldig aan de vernietiging van de aarde en de natuur, aan de massa-migratie, eigenlijk aan alles wat er fout gaat.

Als, in de ogen van Van Acker, ongewoon mens maak ik mij zorgen over deze manier van discussiëren die mensen met andere opvattingen buiten het ‘gewone’ plaatst. Ja, ik behoor tot de mensen die vooral naar het heden en de toekomst kijken. Ik denk trouwens dat ook Van Ackers ‘gewone mensen’ dat doen. In het verleden kun je immers niet leven je kunt er wel veel van leren.

Beste meneer Van Acker, tenzij u mij de ‘patenten’ kunt laten zien, bepaalt u niet wie ‘gewone mensen’ zijn, en wat het ‘goede leven’ is. De strijd om het ‘goede leven’ is trouwens een zeer bloedige, een die we niet zouden moeten willen voeren. Immers wat goed voor u is, is niet persé goed voor anderen. Wist u trouwens dat ook IS voor het goede strijdt?

Ach, die arme geschiedenis

Zit u goed? Als dat niet zo is, ga dan even goed zitten voor u de volgende zin leest. “Onze samenleving vindt haar oorsprong in de joods-christelijke traditie, het humanisme, de Verlichting en het liberalisme, fundamenten die hebben geleid tot een vrije en tolerante samenleving.” De openingszin van een artikel op de opiniesite Jalta van VVD-kamerlid Malik Azmani. U weet wel het kamerlid dat het VVD-vluchtelingenbeleid van ‘opvang in de regio’ verzon. Een prachtige ronkende openingszin joods, christelijk, humanisme, Verlichting, liberalisme die de fundamenten van onze vrije en tolerante samenleving vormden. Haast te mooi om waar te zijn. Haast te mooi of gewoon te mooi?

kantIllustratie: Emaze

Neem dat joods-christelijke, Azmani is niet de enige die deze woorden tegenwoordig achter elkaar zet alsof ze bij elkaar horen. Toch dachten christenen daar eeuwen lang, eigenlijk nog tot kort geleden, anders over. De Europese christelijk geschiedenis loopt nu niet over van enthousiasme voor joden. Van buitensluiting, via progoms tot systematische vernietiging in gaskamers. Ook onderling waren die christenen niet altijd, of eigenlijk bijna nooit, goede vrienden. Denk maar eens aan de godsdienstoorlogen.

De Verlichting en het christendom en ook het jodendom, ook geen gelukkige combinatie. Verlichte denkers zetten zich juist af tegen voorgekookte waarheden van een religie. Zij moedigden mensen, in tegenstelling tot de dominees en priesters, juist aan tot zelfstandig denken en zoeken naar de waarheid. Gebruik de rede en kom tot de waarheid, zo zou je het kort kunnen samenvatten. Dat is trouwens ook in het kort de samenvatting van het humanisme. Ook dat zette zich juist af tegen het ‘bovennatuurlijke’ geloof en ging daar verder waar klassieke denkers waren opgehouden, of beter gezegd verdrongen door christelijke denkers. Nee, die vrije en tolerante samenleving is er eerder ondanks, dan dankzij het christendom gekomen.

Dan het liberalisme, welk liberalisme bedoelt hij? Zou een negentiende-eeuwse liberaal zich herkennen in de VVD-variant van nu? Een eeuw geleden was de liberaal Pieter Cort van der Linden premier, hij zou de huidige ‘liberale’ premier Rutte waarschijnlijk bestrijden. Zou Azmani weten dat het socialisme en zelfs het communisme ‘kinderen’ zijn van het liberalisme? En hoewel ze onderling flink van mening konden verschillen en elkaar de koppen in konden slaan, waren de confessionelen toch hun belangrijkste tegenstanders.

Beste meneer Azmani, achter die mooie ronkende zin zit veel meer dan u denkt. De werkelijkheid achter de combinatie van deze woorden is heel anders, heel wat minder mooi dan u hier suggereert. Maar ja wie maalt daar om. Het is geschiedenis en die kun je te pas en te onpas gebruiken om je eigen waarheid te creëren. Daarin staat u niet alleen.

Als historicus rest mij te verzuchten: ach, die arme geschiedenis.

‘Eigen god eerst’

Verschillen moslims hierin van christenen, van andere gelovigen? Een vraag die bij mij opkwam toen ik in het AD een interview las van Wierd Duk met hoogleraar sociologie Ruud Koopmans.“Van de moslims van Turkse en Marokkaanse komaf in Nederland moet 45 procent als ‘fundamentalistisch’ worden beschouwd. Zij tolereren maar één interpretatie van de Koran en stellen die boven de Nederlandse wet. Bij deze groepen is er sprake van sterke segregratie: hun hele leven is ingericht op omgang met gelijkgezinden.” Na het lezen van deze uitspraak van Koopmans, kwam die vraag bij mij op.

dead-kennedys

Wat het laatste deel van het citaat betreft, is het leven van bijna ieder mens niet gericht op omgang met gelijkgezinden? Verkeren hervormden niet het liefst met hervormden, katholieken met katholieken, soennieten met soennieten, communisten met communisten, skaters met skaters, punkers met punkers enzovoorts?

Is het vreemd, om zoals hij in het middelste deel beweert, dat aanhangers van een godsdienst de ‘wetten’ van die godsdienst als enige en hoogste wetten zien? Dat zij deze wetten dus hoger aanslaan dan de Nederlandse wet? Als god ondergeschikt zou zijn aan de Nederlandse wet was hij immers niet de hoogste en almachtig. En mogen zij zich niet gewoon aan hun strenge religieuze wetten houden zolang ze maar binnen de Nederlandse wet blijven? Net zoals een studentenvereniging, punkers en skaters eigen regels mogen hebben.

Als laatste het eerste deel van het citaat. Als we bijvoorbeeld de geschiedenis van het christendom en dan vooral de protestantse tak bekijken, dan zien we een baaierd aan schisma’s, afscheidingen en scheuringen. Allemaal het gevolg van een andere, enig juiste, interpretatie van de bijbel en de boodschap van god. Zou het niet vreemd zijn als een monotheïstische godsdienstige stroming zou accepteren dat er ook een andere interpretatie van de boodschap van die god mogelijk is? Dat zou betekenen dat die ene god met gespleten tong zou spreken. Of nog erger, dat er meerdere goden zouden kunnen zijn.

Is het niet eigen aan monotheïstische godsdienstige stromingen van welke aard dan ook, dat zij zich ziet als de enige en juiste boodschapper van de enige en juiste god? Eigen god eerst om het eens op een andere manier te zeggen.

Reizen naar Absurdistan

Na iedere aanslag wordt er gevraagd hoe het toch mogelijk was. Meestal wordt er geroepen om ‘maatregelen’ die de volgende aanslag moeten voorkomen. Een voorstel om in een ‘Passagiers Namen Register’ te gaan bijhouden wie waar naar toe vliegt binnen Europa is al in voorbereiding. “De gedragingen en verplaatsingen van verdachte personen kunnen zo voor, tijdens en na de reis worden geanalyseerd,” zo valt in de Volkskrant te lezen. De Belgische regering pleit ervoor om dit register uit te breiden naar bus-, trein en bootreizigers en wil dit op de Europese agenda, dat draagt de Belgische minister van Binnenlandse zaken Jan Jambon uit.

absurdistanIllustratie: https://www.flickr.com

Beste minister Jambon, vergeet u niet wat mee te nemen in uw voorstel? Ik mis namelijk de tram en de metro. Ook daarmee kan een ‘onverlaat met snode plannen’ zich verplaatsen. En nu we toch bezig zijn, waarom niet alle taxipassagiers, ook die gebruikmaken van Ubertaxi’s. Als u toch werkt aan een plan, neem dan ook de automobilisten en motorrijders mee. Als rechtgeaarde Belg had u toch echt aan de fietsers moeten denken. Daarmee kun je als terrorist van Berlijn naar Turijn. Dat zou goed zijn voor de fitheid van de betreffende terrorist, dat terzijde. De bromfiets- en scooterrijders, zouden die zich niet moeten melden? Wat te denken trouwens, van de voetganger? Te voet kun je immers flinke afstanden afleggen. En tegenwoordig de scootmobiel?

Maar, beste minister Jambon, zou het dan niet verstandiger zijn om mensen te verbieden om hun huizen te verlaten? Dat is makkelijker, dan hoeven de veiligheidsdiensten alleen maar de mensen die zich op straat begeven, op te pakken. Die zijn immers in overtreding. De medewerkers van de veiligheidsdiensten moeten dan wel toestemming krijgen om de straat op te gaan. Of iets minder vergaand, neem een voorbeeld aan de feodale tijd, toen de mensen aan het land gebonden waren en het alleen mochten verlaten als de landheer toestemming gaf.

Toch, beste minister Jambon, blijft er dan nog steeds een probleem. Hoe pakt u de digitale terrorist? Die komt immers niet op straat. Of gaat u de digitale snelweg ook tot verboden gebied verklaren?

Beste minister Jambon, wordt het niet tijd om eens goed te kijken waarmee u bezig bent? Holt u zo niet juist de sterke punten en de kracht van de Westerse samenleving uit? Speelt u zo de terroristen die uit zijn op de vernietiging van onze levensstijl, niet juist in de kaart? Bent u zo niet op reis naar Absurdistan?

‘Groene mannetjes’

“Weer van ons land gaan houden en trots zijn op onze gedeelde geschiedenis en toekomst!” Dat wil het Forum voor Democratie, zo blijkt uit haar verkiezingsprogramma. Dit stukje tekst is te vinden in het hoofdstuk cultuurbeleid. Aangezien de leider van het Forum een historicus is, ging ik er eens goed voor zitten. Die zou mij immers haarfijn moeten kunnen vertellen wat maakt dat ik zo trots moet zijn op die gedeelde geschiedenis.

groene-mannetjes

De groene man voor de deur van Opmerkelijk in Venlo. Foto: zoom.nl

Enige tijd later bleef ik achter met een kater en die was niet van de nieuwjaarsviering, geen antwoord op de vraag waarop ik trots moet zijn. Hoe moet ik dat dan weten? Toch werd ik er wel wat wijzer van: er is een complot van de publieke omroep! Een complot? Ja, een complot want: “Forum voor Democratie constateert grote vooringenomenheid in de publieke media. Een stuitende eenzijdigheid domineert, gekoppeld aan groot gebrek aan oprechte nieuwsgierigheid. De NPO is verworden tot een instrument van het partijkartel… .” Ja, het gaat heel diep: “Eindeloos werd de Nederlandse bevolking verteld hoe goed het associatieverdrag met Oekraïne was en hoe desastreus de Brexit zou zijn. De favoriete NPO-gezichten verkondigden dagelijks dat Trump nooit kon winnen – en na de uitslag mochten dezelfde gezichten uitleggen waarom hij won. De onderwerpkeuze, gasten en voorkeuren van steeds dezelfde presentatoren pakken schokkend vaak uit in het voordeel van steeds weer dezelfde politieke partijen en agendapunten. Andere partijen en opvattingen worden negatief bejegend of zelfs totaal genegeerd of verdraaid.”

Nu kun je tegenwoordig in een ‘informatiebubbel’ zitten, je ziet, krijgt en leest dan alleen maar informatie die je mening en ideeën bevestigen. Wellicht heb ik het afgelopen jaar in zo’n ‘bubbel’ gezeten en heb ik iets gemist, of iets gezien wat er alleen in mijn bubbel was. Ja, ik zag mensen waarschuwen voor een nee tegen Oekraïne en de Brexit, ik zag veel Clintonologen en Wilders-waarschuwers. ‘Doemscenario’s doen het immers goed in de media, goed nieuws is immers geen nieuws. Maar ik zag vooral veel aandacht voor, gesprekken over, en vooral ook met, mensen die er anders over dachten. Ik herinner me journalisten en programmamakers die trektochten door Trump-land hielden. Misschien heb ik dat gedroomd. Baudet en Roos waren niet van het scherm te slaan en zijn dat nog steeds niet. Ik kan me niet heugen dat nieuwe politieke partijen zoveel aandacht kregen als afgelopen jaar VNL, DENK, GeenPeil en FvD.

Wat me het meest bevreemd is dat ik me meen te herinneren dat we in Nederland juist een zeer pluriform stelsel van zendgemachtigden hebben, ieder met hun eigen kleur en geluid. Een stelsel dat evenwicht juist zoekt door de diversiteit aan het woord te laten. Als zo’n stelsel “is verworden tot een instrument van het partijkartel,” dan moet er wel sprake zijn van een complot? Wat is dat ‘partijkartel’ trouwens? Ben ik dan een tweede complot op het spoor? Zie ik ‘groene mannetjes’ of het Forum?