Jan

Joris Luyendijk wil praten want Nederland valt uiteen. Zo luidt tenminste de titel van zijn oproep bij De Correspondent. Al in de eerste zin schetst hij wat in zijn ogen het probleem is: “Het is lang geleden dat we in ons land zo tegenover elkaar stonden. In de media, de Tweede Kamer en helemaal op internet lijkt het bijna alsof we het gewoon verleerd zijn: zonder ruzie een gesprek voeren over onze verschillen.”

ikke

Illustratie: Design Thinking by Doing – WordPress.com

Volgens Luyendijk zitten we vast in ‘de bubbel van ons eigen gelijk’ en graven we ons daar zo diep in dat een gesprek met iemand van buiten je ‘bubbel’ niet meer wordt gevoerd. Luyendijk wil gesprekken tussen ‘bubbels’ aanzwengelen: “Het internet is een plek waar je heel gemakkelijk ruzie krijgt. Maar het is ook een plek waar je heel goed verhalen en gedachten met elkaar kunt delen. Anderen kunnen daar weer heel makkelijk bij om dit te lezen, om daarna hun eigen visie te geven.” Gedachten wisselen spreekt de Ballonnendoorprikker wel aan, dat probeert hij immers ook. Luyendijk sluit af met een vraag aan de lezers: “Heb jij ervaringen opgedaan waardoor je vertrouwen in de gevestigde politiek werd geschaad? Waar maak jij je het meeste zorgen over? En waaruit put je hoop?” Onder het artikel een hele litanie aan klachten over de politiek, de elite, de politieke partijen enzovoort.

Hieraan moest ik denken toen ik vanmorgen de herdenkingsdienst van Jan, de vader van een vriend, bijwoonde. Jan was een eenvoudige hardwerkende man die van een grapje hield en wiens enige ‘zonde’ was dat hij vals speelde bij het kaarten. Iets wat iedereen die met hem speelde wist en wat tijdens de dienst ook vaak werd aangehaald. Een herdenkingsdienst is immers om alle mooie en dierbare momenten te delen en de bijzondere eigenschappen van de overledene de revue te laten passeren.

Een van de sprekers haalde aan dat Jan wars was van dikdoenerij, dat hij een hekel had aan opscheppers, mensen die zich opblazen om maar te laten zien hoe goed ze zijn. Iets wat ik ook in mijn ouders herkende en er bij mij is ingestampt: “Doot mar gewoën daan duis se al gek genög,” zoals mijn moeder, van dezelfde generatie als Jan, altijd zei.

Zou dat de kwaal van het huidige tijdsgewricht kunnen zijn? De oorzaak van het verlies in vertrouwen in wie dan ook en het tegenover elkaar staan van mensen in de samenleving? De dikdoenerij, de ego-opblazerij en de nadruk op het ik en het eigen gelijk?

Het failliet van de identiteitspolitiek

“De verkiezingen moeten dus ook gaan over de gemeenschappelijke identiteit en dat is de Nederlandse rechtsorde en moraal.” De laatste zin uit een column van Afshin Ellian bij Elsevier. Ellian komt tot deze conclusie op basis van het rapport Kwesties voor het kiezen van het Sociaal Cultureel planbureau. Dat is, volgens Ellian nodig omdat: “40 procent van de Turkse en Marokkaanse Nederlanders zich niet thuis voelt in dit land. Dat begrijp ik ook. Nederland is nog geen onderdeel van de ummah, dat leidt inderdaad tot grote teleurstelling. En het is ook niet onbegrijpelijk wanneer het SCP rapporteert dat ook veel autochtone Nederlanders onbehagen voelen over Nederland, en ‘in dat onbehagen speelt het thema “integratie en immigratie” een belangrijke rol.”

identiteitIllustratie: Fight4YourRights

Het rapport toont daarmee volgens Ellian het failliet van de multiculturele ideologie aan. “De rechtsstaat en de mensenrechten lopen gevaar in een samenleving waarin een serieus deel daarvan zijn identificatie bij de ummah zoekt,” zo beweert Ellian. Nu zoekt een katholiek een deel van zijn identificatie in Rome, Trekkies (aanhangers van Star Trek) zoeken een deel van hun identificatie in fictie, Menig Venlonaar haalt een belangrijk deel van zijn identificatie uit de Vastelaovend. Waarom levert dat gevaar op voor de rechtstaat en de mensenrechten?

Zou een discussie over identiteit ertoe bijdragen dat mensen zich thuis gaan voelen en bij anderen het onbehagen afneemt? Leidt een discussie over wat wel en wat niet tot de ‘Nederlandse identiteit’ hoort er niet juist toe dat mensen tegen elkaar worden opgezet? Immers door te bepalen wat ‘erbij’ hoort, bepaal je ook wat er niet bij hoort. Is dat niet juist wat er u al gebeurt? Gaat het maatschappelijk debat de laatste ruim vijftien jaar niet juist over identiteit? Over wat wel en wat niet ‘Nederlands’ is? Over zwarte Piet die volgens de een bij die identiteit hoort en minaretten die er volgens de ander (trouwens vaak dezelfde als de een) niet bijhoren?

Verwisselt Ellian niet oorzaak en gevolg? Is Ellians oorzaak, het niet thuis voelen en het onbehagen, niet juist het gevolg van de discussie over de gemeenschappelijke identiteit, die hij wil gaan voeren? Zou het rapport van het SCP niet veeleer het failliet van de ‘identiteitspolitiek’ aantonen?

Is de kracht van onze rechtsstaat niet juist dat mensen de ruimte hebben om zichzelf te zijn en te worden? Om hun eigen inspiratiebronnen te kiezen of dat nu een godsdienst, een tv-serie of de Vastelaovend is? Is de kracht niet juist gelegen in de vrijheid om af te wijken? Dit alles natuurlijk binnen de grenzen van de wet? Een wet die deze ruimte aan iedereen biedt?

Zwarte Pietwet

Het was gisteren dan eindelijk zover. De grote dag voor PVV-kamerleden Martin Bosma en Machiel de Graaf. Ze mochten hun wetsvoorstel ter bescherming van zwarte Piet in de Twede Kamer verdedigen. Die wet moet voor eens en altijd vastleggen hoe zwarte Piet eruit ziet. Artikel 1 luidt: “’Een Zwarte Piet heeft een egaal zwart of donkerbruin gezicht, rood geverfde lippen, zwart krulhaar en goudkleurige oorbellen, en is gekleed in een fluweelachtig pak met pofbroek en draagt een hoofddeksel met een gekleurde veer.”  

valentijnsdag

Illustratie: Jos Massagepraktijk

Jammer voor de beide PVV heren en hun fractiegenoten dat hun wet zijn Waterloo in de Tweede Kamer vond. Minister Plasterk was duidelijk, zo valt bij de Volkskrant te lezen, hij vond het ‘PVV-wetje’ strijdig met de Grondwet. Belangrijk verschil met het Waterloo van Napoleon, is dat de beide PVV-ers heel snel werden afgeserveerd terwijl Napoleon aan de winnende hand was totdat de Duitsers onder leiding van Generaal Von Blücher zo tegen de avond de zaak voor de ‘geallieerden’ kwam redden. Dit ten koste van Napoleon. Gelukkig  concludeerde de overgrote meerderheid van de Tweede Kamerleden dat het uiterlijk van zwarte Piet, de Sinterklaastraditie net als de invulling van kerstmis, geen taak is van de wetgever. Want zou er volgen, een wet over de grootte van de kerstboom en de kleur van de ballen?

Vreemd trouwens dat de PVV wetsvoorstellen indient om Nederlandse tradities te beschermen. Hoe past dit in de lijn  van de partij om zo ongeveer alles dat van buiten komt te willen weren? Zeker als dat van buiten een donkerder uiterlijk en moslim is.

Deze week was het weer valentijnsdag. Had een wet om een  dergelijke ‘aanval’ van een een aan onze cultuur vreemd element te weren, niet meer in de lijn der verwachtingen gelegen? Een wet waarbij dan meteen halloween en de kerstman meegenomen hadden kunnen worden. Deze de ‘Nederlandse cultuur’ vreemde elementen zouden toch geweerd moeten worden als ‘on-Nederlands’?

Het ego van Henk Krol

De Volkskrant houdt een interview-estafette met de lijsttrekkers van de politieke partijen. Op zaterdag 11 februari 2017 was het de beurt aan Henk Krol, de lijsttrekker van 50Plus. Krol geeft hoog op over zijn kwaliteiten als taboe-doorbreker. Krol: “Je hebt toch ook wel gezien dat alle onderwerpen waar ik vier jaar geleden over sprak toen nog taboe waren? Er mocht niet gesproken worden over de AOW-leeftijd, over het indexeren van pensioenen, over werkloosheid onder ouderen. Allemaal taboe. En nu. Ik lach me dood. De ene na de andere partij neemt onze onderwerpen over, al zijn ze vaak ook verantwoordelijk voor de huidige situatie.”

egoisme

Illustratie: InSites Consulting

Wacht eens even, mocht er vier jaar geleden niet over de AOW-leeftijd worden gesproken? Wordt er niet al jaren over het al dan niet houdbaar zijn van het pensioenstelsel gesproken. Kreeg bijvoorbeeld een jaar of zes geleden Wilders al niet het terechte verwijt dat hij een verkiezingsbelofte brak. De belofte dat vijfenzestig, vijfenzestig zou blijven.

Werkloosheid onder ouderen?  Ja, dat is echt pas iets van de laatste vier jaar, met dank aan de heer Krol. “In 2007 waren 50 duizend ouderen in de leeftijd van 55 tot 65 jaar werkloos. Van hen waren er 39 duizend (78 procent) een jaar of langer werkloos. Het merendeel daarvan, 25 duizend, is twee jaar of langer werkloos. Ter vergelijking: 80 duizend jongeren (15 tot 25 jaar) waren werkloos, van wie 69 duizend kortdurig. Er zijn dus meer jongeren werkloos, maar anders dan bij ouderen is deze werkloosheid van korte duur.” Aldus een bericht van het CBS uit 2008. En als we verder teruggaan, dan wordt er ook al over werkloosheid onder ouderen gesproken.

Beste meneer Krol, er is niets mis met trots zijn op uw prestaties, maar dan moeten het wel uw prestaties zijn, want is het anders niet ego-opblazerij om ‘je dood om te lachen’? Is het hele interview trouwens niet om je dood te lachen? Want staat het naast het opblazen van uw ego, niet vol met ‘alternatieve feiten’, creatief ‘boekhouden’ met oorzaak en gevolg en gedraai met verantwoordelijkheden?

Het heden van het verleden

“De vaderlandse geschiedenis is dood. Leve de vaderlandse geschiedenis!” De laatste zin van het eerste hoofdstuk van het boek 1000 jaar vaderlandse geschiedenis  van Peter W. Klein. Een niet al te dik (ongeveer 200 pagina’s) en vooral makkelijk geschreven boek over de Nederlandse geschiedenis. De discussie over wat een inburgeraar allemaal wel en niet moet weten over Nederland maakte dat ik dit boek uit 2004 nog eens uit de kast pakte.

michiel-de-ruyter

Illustratie: www.moviescene.nl

Aan de hand van een aantal thema’s wandelt Klein door de vaderlandse geschiedenis. Het eerste thema is de Nederlandse identiteit waar de laatste jaren zoveel over is te doen. Voor allen die trots zijn op die identiteit en de grootse geschiedenis, een ontluisterend hoofdstuk Een heel ander beeld dan naar voren komt uit films als Michiel de Ruyter. Ook een heel ander beeld dan uit het denken van Gloria Wekker en haar medestanders van het ‘witte onschuld-denken’, schetsen.

Voor hen schetst Klein een ontnuchterend beeld zijn van met elkaar bek- en echt vechtende steden. Van godsdienstige stromingen die elkaar naar het leven staan. Een heel ander beeld dan het nu populaire beeld van dat trotse, kleine, krachtige landje met die homogene inwoners. Klein: “In de maatschappelijke werkelijkheid was en bleef het volk tot op het bot verdeeld en gespleten door een onoverzichtelijk, ondoorgrondelijk netwerk van niet te overbruggen klassen, standen, rangen en rangetjes. regionale en plaatselijke verschillen met daaraan gekoppelde loyaliteiten duurden vele decennia lang onverminderd voort. Qua sociale en politieke plaats, economisch bestaan, levensovertuiging en geestelijk gedachtegoed heersten werelden van verschil.” 

Lijkt het beeld dat Klein schetst niet erg veel op het Nederland van nu? Ook nu zijn de inwoners van dit land tot op het bot verdeeld. Is er een ‘netwerk van niet te overbruggen klassen, standen en rangen’ tussen de vele verschillende elites en de vele verschillende volken en zwijgende meerderheden. Zijn er ‘regionale en lokale verschillen’ en loyaliteiten en zijn er vooral  ‘qua sociale en politieke plaats, economisch bestaan, levensovertuiging en geestelijk gedachtengoed werelden van verschil’.

Leven we nu in het heden van het verleden of in het verleden van het heden?

De muur

Als je het in mijn jeugd over de muur had, dan werd de Berlijnse bedoeld. De, in mijn ogen, beste beschrijving van die muur is Harrie Jekkers van ’t Klein Orkest. In het lied Over de Muur schetst hij het spanningsveld van die Berlijnse muur. De Oost-Duitse, communistische kant die de muur had gebouwd: “Oost-Berlijn, Unter den Linden: er wandelen mensen langs vlaggen en vaandels. Waar Lenin en Marx nog steeds op een voetstuk staan. En iedereen werkt, hamers en sikkels, terwijl in parade-pas de wacht wordt gewisseld. 40 Jaar socialisme er is in die tijd veel bereikt… Maar wat is nou die heilstaat, als er muren omheen staan? Als je bang en voorzichtig met je mening moet omgaan? Ach, wat is nou die heilstaat, zeg mij wat is ie waard, wanneer iemand die afwijkt voor gek wordt verklaard?” Een muur om mensen binnen te houden. Om te voorkomen dat ze naar een beter leven zouden vluchten.

mmuur-mexico

Foto: commons.wikimedia.org

Alleen was het aan de andere kant, in het vrije kapitalistische West-Berlijn ook niet je van het: “West-Berlijn: de Kurfurstendamm!
Er wandelen mensen langs porno en peepshow. Waar Mercedes en Cola, nog steeds op een voetstuk staan. En de neonreclames, die glitterend lokken: Kom dansen! Kom eten! Kom zuipen! Kom gokken! Dat is nou 40 jaar vrijheid, er is in die tijd veel bereikt… Maar wat is nou die vrijheid, zonder huis, zonder baan? Zoveel Turken in Kreutzberg die amper kunnen bestaan.
Goed… je mag demonstreren, maar met je rug tegen de muur en alleen als je geld hebt, dan is de vrijheid niet duur.”

“En de vogels vliegen van West- naar Oost-Berlijn. Worden niet teruggefloten, ook niet neergeschoten. Over de muur, over het IJzeren Gordijn, omdat ze soms in het oosten soms ook in het westen willen zijn. Omdat er brood ligt soms bij de Gedachtniskirche, soms op het Alexanderplein!” Een muur die een Amerikaanse president deed uitroepen: “Ich bin ein Berliner” en een andere riep: “mr. Gorbatshov tear down this wall.” 

Als er nu, begin 2017, over de muur wordt gesproken, dan wordt de muur die president Trump op de grens van de VS met Mexico wil bouwen, bedoeld. Aan de ene kant van de muur de kapitalistische heilstaat. Maar wat is nou die heilstaat, als er muren om heen staan? Als iemand die afwijkt, voor illegaal wordt verklaard. Aan de andere kant het ontwikkelingsland Mexico. Waar je bang en voorzichtig moet zijn om niet het slachtoffer te worden van de oorlog tussen de verschillende drugskartels.

Aan beide zijden van de muur staan ‘ Mercedes en Cola’ op een voetstuk en lokken de neonreclames glitterend om te komen zuipen, gokken en drugs te gebruiken. Goed…. je mag er demonstreren, maar met je rug tegen de muur en alleen als je geld hebt, is de vrijheid niet duur. Want alleen de rijken vliegen van Mexico naar de VS en omgekeerd en ‘worden niet teruggefloten ook niet neergeschoten’.

Een muur om te voorkomen dat arme mensen naar een beter leven vluchten.

Van je vrienden …

In Elsevier las ik: “Straks zijn bovendien alleen vluchtelingen welkom uit landen ‘die de Verenigde Staten steunen en van Amerikanen houden.” Een uitspraak die mijn wenkbrauwen deed fronsen. Daar moest ik even over nadenken. Het kan aan mij liggen, Misschien ontbreken wel de benodigde hersencellen om het te begrijpen. Misschien ook niet en begrijp ik het wel.

SAUDI-UK-CHARLESFoto: Nos

Alleen vluchtelingen uit landen die de Verenigde Staten steunen zijn welkom in de Verenigde Staten. Laten we er even van uit gaan dat Nederland de VS steunt. Dan zou dit betekenen dat de vroegere RaRa die hier wordt vervolgd vanwege hun radicale denken en acties, als vluchteling welkom is in de VS. Een lid van de RAF of IRA zou als vluchteling welkom zijn. Vreemd, van mijn ‘vrienden’ verwacht ik dat zij mij helpen tegen degenen die mij kwaad willen doen. Als ik het even in mijn eigen woorden vertaal staat er dan dat de vijanden van mijn vrienden welkom zijn?

Even naar het heden, een door de Saoedische regering vervolgde ‘blogger’ kan naar de VS vluchten, terecht naar mijn idee. Zijn Iraanse collega die precies hetzelfde doet, heeft pech, die kan creperen. De Ayatollah-staat steunt de VS immers niet. De toekomstige Bin Laden zou dus naar de VS kunnen vluchten, een Iraanse mensenrechtenactivist niet. Wat is de logica hierachter? Mijn logische deel begrijpt het niet.

In de politiek van tegenwoordig is logica echter ver te zoeken en wellicht ligt de verklaring in het niet logische. In de manier van praten van Trump valt op dat hij het altijd over groepen heeft, nooit over mensen en individuen, behalve dan natuurlijk over hemzelf. Zou het kunnen dat de wereld voor hem bestaat uit één almachtig individu en voor de rest uit groepen die hem al dan niet van nut kunnen zijn? Dat landen die hem niet steunen, niet van nut zijn en dus de mensen uit die landen ook niet?

Zo is dat niet logische toch ook weer logisch. Gevolg is wel dat potentiële vrienden creperen en potentiële vijanden uit Saoedi Arabië welkom zijn. Is dit wellicht een voorbeeld van wat John Cassidy ‘irrationele rationaliteit’ noemt: een situatie waarin op rationeel eigenbelang gebaseerde politieke handelen leidt tot irrationele en inferieure resultaten?

Een voordeel voor mij, mocht Wilders PVV onverhoopt aan de macht komen, dan kan ik vluchten naar de VS, al vraag ik me af of dat een goed idee is.

Normaal doen!

Beste meneer Rutte, ik zag vandaag uw paginagrote brief afgedrukt in de Volkskrant. U nodigt uit om mee te praten via Facebook, dat kan en wil ik niet omdat ik de eigenaar van Facebook geen gratis data wil leveren die hij verkoopt aan derden die mij dan weer lastigvallen met reclame en voorgekookt nieuws. Toch neem ik uw uitnodiging om mee te praten graag aan, daarom deze brief.

Opmaak 1

In uw brief constateert u dat er mensen zijn die zich belabberd en vooral asociaal gedragen. Inderdaad, die zijn er, dat constateert u terecht. Volgens u is het: “Dat je fatsoenlijk naar elkaar luistert. In plaats van elkaar te overschreeuwen als je het ergens niet mee eens bent.” Even terzijde, waarom maakt u hier twee zinnen van? Hoe beoordeelt u uw eigen optreden en het optreden van uw collega-politici? Kunt u zich voorstellen dat dit optreden op mij, als eenvoudige burger, overkomt als elkaar overschreeuwen om aandacht en niet naar elkaar luisteren? Iets wat in de loop van de verkiezingscampagne waarschijnlijk alleen maar erger zal worden. Dat het gedrag van u en uw collega’s de oorzaak is van asociaal gedrag in de samenleving gaat mij te ver, een goed voorbeeld is het zeker niet.

Ook is het normaal dat je: “Elkaar helpt als het even moeilijk gaat en een arm om iemand heen slaat in zware tijden. Het is normaal dat je je inzet en niet wegloopt voor problemen.” Beste meneer Rutte, welk voorbeeld geeft u, uw partij en dit kabinet hier?

Neem de Syriërs die al langer ‘zware tijden’ doormaken, hun land is onveilig en verscheurd. Onder uw leiding is de deur naar Europa en Nederland voor hen gesloten, zit er een groep ‘opgesloten en uitzichtloos’ in Griekenland. Vluchtelingen moeten in de regio worden opgevangen, is uw mantra en dat komt goed uit want Nederland lijkt nooit bij de regio te horen. En zij die Nederland wisten te bereiken voor uw Turkije-deal moeten strenger worden gecontroleerd want het zouden eens vermomde IS’ers kunnen zijn. Als ze zijn toegelaten moeten ze het vooral zelf uitzoeken en worden opgescheept met schulden.

Neem de mensen die door welke oorzaak dan ook in een uitkeringssituatie terecht zijn gekomen en het moeilijk hebben. Soms worden zij gedwongen tot het verrichten van nutteloze en vooral stigmatiserende ‘tegenprestaties’ en worden gefrustreerd in het najagen van hun talenten en dromen.

Beste meneer Rutte, zou dat voelen als een arm om hen heen of misschien meer een klap in hun gezicht? De slogan van uw partij is, zoals ik uit uw brief opmaak: Normaal. Doen. Mag ik u het advies geven: Gewoon doen! Dan schuren uw woorden niet zo met uw daden.

Met vriendelijke groet,

de Ballonnendoorprikker

Verkiezingsgesprek

In de Volkskrant biedt Michiel Zonneveld een prachtige oplossing voor een probleem. Wat is het probleem? RTL houdt haar verkiezingsdebat met de lijsttrekkers van de vier grootste partijen in de peilingen begin februari. Zoals het er nu uitziet zijn dat de VVD, de PVV, het CDA en … ? En dat is het probleem. Dan volgen er vier partijen die in de peilingen ongeveer even groot zijn: PvdA, D66, SP en GroenLinks. Hoe los je dat op? Zonneveld: “Waarom organiseert RTL geen voordebat tussen de vier progressieve partijen?” Een win-win-oplossing aldus Zonneveld en: “de meeste winst levert deze oplossing de Nederlandse democratie op. Het zou een eerste stap richting een Nederlandse voorverkiezing worden.”

loesje

Illustratie: Loesje

Een geweldig oplossing voor het probleem van RTL. Zonneveld  trekt de vergelijking met de Verenigde Staten en Frankrijk en de manier waarop daar de president wordt gekozen. In Frankrijk wordt er net zolang gekozen totdat één kandidaat een meerderheid van de stemmen heeft. Hoe ze in de VS een president kiezen hebben we het afgelopen jaar weer kunnen zien.

Wacht eens! Kiezen we in Nederland een president? Nee, die functie kent Nederland niet. Wij hebben een koning voor de ceremonie en een minister-president die samen met de ministers ‘het werk’ doet. Die minister-president wordt ook niet gekozen. In Nederland worden parlementsleden voor de Tweede Kamer gekozen. Vanuit het parlement wordt vervolgens een regering (coalitie van partijen) gevormd die op steun van een meerderheid van leden van de Tweede Kamer kan rekenen en meestal wordt de leider van de grootste partij in de coalitie minister-president. De ‘winst’ voor RTL zie ik wel maar waar zit dan die ‘winst’ voor de Nederlandse democratie in Zonnevelds oplossing? Kampen de Amerikaanse en Franse democratie, ondanks de ‘voorverkiezingen’ niet met dezelfde problemen als de Nederlandse?

Zonneveld, RTL, andere media en ook de politieke partijen leggen de nadruk op het debat. Zou een gesprek de democratie niet veel meer dienen? Bijvoorbeeld een serie van uitzendingen waarin steeds met één lijsttrekker wordt gesproken en waarin alle lijsttrekkers dezelfde vragen moeten beantwoorden. Vragen over bijvoorbeeld rechtvaardigheid, vrijheid: hoe denkt de politicus hierover, wat betekent dit voor actuele zaken en hoe zien we dat terug in het handelen (stemgedrag) van de afgelopen tijd.

Minder winst voor RTL, immers geen debat met oneliners en kibbelende politici. Wellicht wel winst voor de democratie?

Holle vaten

Beste Jan Roos,

in de Volkskrant pleit u als nieuwbakken politicus en lijsttrekker van VNL voor een ‘rechts stembusakkoord’. Tot voor kort was een pleidooi voor een stembusakkoord iets voor de drukke linkerkant van het politieke spectrum en nu het zo druk is op rechts, gebeurt het ook aan die (uw) kant. Ik heb al eerder iets over stembusakkoorden geschreven, daar gaat het mij nu niet om, het gaat mij nu om uw schrijven.

jan-roos

Foto: cult.tpo.nl

Zo schrijft u over het ‘establishment: “Grote vraagstukken zoals het islamitisch terrorisme, de EU-crisis, de groeiende immigratie en de almaar toenemende belastingdruk worden door het establishment niet voorzien van een inhoudelijk bevredigend antwoord.” Wie behoort er eigenlijk tot dat establishment? Zonder man en paard te noemen wordt het lastig hier iets aan te doen.

Iets verderop: “ De geneigdheid om te anticiperen op de visie en stem van de burgerbevolking lijkt de zittende elite immers vreemd.” Een heel korte zin die veel vragen oproept en die doet denken aan Marx en de strijd van het arbeidersproletariaat tegen de kapitalisten. Wie behoort er tot de burgerbevolking en wie tot de elite? U suggereert dat de ‘burgerbevolking’ een visie en stem heeft. Wat is dan die visie en die stem? Als u die woorden niet nader duidt, dan blijven het lege vaten en die klinken, volgens het spreekwoord, hol.

Beste meneer Roos, u doet het voorkomen alsof u weet wat de bevolking denkt en wil. Sterker nog, alsof de ‘bevolking’ als één man spreekt en denkt. Neem uw eigen pleidooi voor een ‘rechts stembusakkoord’, als die ‘visie en stem’ van de bevolking zo duidelijk en helder is, hoe komt het dan dat u en uw rechtse broeders en zusters allemaal aparte partijen, partijtjes en ‘zelfstandigen met personeel’ vormen? Als het zo duidelijk is, waarom dan die verdeeldheid?

Als ik de kranten, radio, tv en digitale media een beetje volg, dan komt er een beeld naar voren van een verdeelde ‘bevolking’. Dus juist het ontbreken van een duidelijke ‘visie en stem’. Ik hoor uw verhaal en ook de verhalen van Pechtold, Klaver, Asscher, Rutte enzovoorts. En ik hoor die verhalen niet alleen van hen.

Graag verneem ik uw nadere duiding van deze en andere begrippen uit uw betoog. Of ben ik de enige die niet weet wat u bedoelt en toon ik, door deze vraag te stellen, aan dat ik bij de ‘niet begrijpende elite’ hoor?

Met vriendelijke groet,

de Ballonnendoorprikker