“Het afgelopen WK in Rusland heeft nog iets anders laten zien: het vermogen van sommige voetballers om moeiteloos tussen identiteitshokjes te navigeren.” Een zin uit een artikel van Kiza Magendane bij NRC. In zijn artikel geeft hij een klein overzicht van voetballers die voor het land van hun voorouders kiezen of die kiezen voor hun vaderland. Magendane sluit af met: “Wij zijn meer dan ons paspoort. Met hun hybride identiteiten hebben deze voetballers dat alvast bewezen.” Een bijzonder en verwarrend betoog van Magendane dat draait om het begrip identiteit. Of toch niet?
Foto: Flickr
Laten we eens beginnen met ‘identiteitshokjes’ waartussen sommige voetballers navigeren. Zo lijkt identiteit een kledingstuk en kun je iedere dag in je klerenkast kijken welke ‘identiteit’ je vandaag weer aantrekt. Verandert de identiteit van Ziyech, El Amadi, Mbappé of Umtiti werkelijk met hun keuze voor welk land zij gaan voetballen? Een beeld dat wordt versterkt door het woord ‘hybride identiteiten’. Hybride, “bastaard. kruising” volgens de Van Dale. Identiteit als een keuze, als de zon schijnt en je bent vrolijk, trek je een andere ‘identiteit’ aan dan op een regenachtige dag als je je somber voelt. Ben je, vrolijk of somber, niet gewoon dezelfde persoon? Behoren die vrolijke en sombere kanten niet allebei tot jouw persoonlijke identiteit? Een persoon met verschillende eigenschappen die ook andere personen kunnen hebben, maar waarvan de combinatie uniek is. Is iemand zijn ‘identiteit’ of persoonlijkheid niet juist die unieke combinatie van eigenschappen?
Hun nationaliteiten maken geen deel uit van die unieke combinatie van eigenschappen. Die zijn het gevolg van wetgeving in landen. Dezelfde wetgeving die hen de mogelijkheid biedt om te kiezen voor welk land je gaat voetballen. Zij hebben één identiteit en meerdere nationaliteiten.
Zijn de ‘hokjes’ waartussen wordt genavigeerd of die hybride identiteiten niet categorieën waarin een ander iemand plaats om ‘orde’ te scheppen in zijn wereld? Wie navigeert er dan tussen identiteitshokjes? Zijn dat deze voetballers of is het, in dit geval Magendane, die stickertjes plakt op mensen? Stickertjes om zijn wereld weer enige orde te verschaffen.
Ballonnendoorprikker 